Kategori: Lajme

  • Kryeministri i Moldavisë paralajmëron krizë sigurie, denoncon ndaljen e gazit rus

    Moldavia po përballet me krizë sigurie pasi dhjetëra mija banorë në enklavën separatiste të Transnistrisë u është ndërprerë qarkullimi i gazit rus, ka paralajmëruar të premten (03.01.2025) Dorin Recean, raporton Reuters.

    Qarkullimi i gazit rus nëpërmjet Ukrainës, që furnizonte Europën Qendrore dhe Lindore, është ndërprerë në fund të vitit 2024, pasi Kievi refuzoi të vazhdonte bashkëpunimin e mëtejshëm biznesor me Moskën.

    Recean ka thënë se Moldavia do të mbulonte nevojat e veta të energjisë me prodhimin e brendshëm dhe me importe, por ka theksuar se rajoni separatist i Transnistrisë e ka pësuar më së rëndi pavarësisht raporteve të saj me Moskën.

    “Duke rrezikuar të ardhmen e protektoratit, ka mbështetur për tri dekada në një përpjekje për të destabilizuar Moldavinë, Rusia po e shpalos rezultatin e pashmangshëm për të gjithë aleatët e vet – tradhtinë dhe izolimin”- thuhet në një deklaratë të shkruar.

    “Ne e trajtojmë këtë si krizë sigurie që synon të mundësojë rikthimin e forcave pro-ruse në pushtet në Moldavi dhe për ta kthyer në armë territorin tonë kundër Ukrainës, me të cilin ndajmë kufi prej 1200 kilometrash”.

    Shteti i Europës Juglindore prej 2.5 milionë banorësh ka qenë në qendër të vëmendjes prej pushtimit rus të Ukrainës fqinje në një kohë tensionesh në ngritje ndërmjet Moskës dhe Perëndimit.

    Presidentja e saj pro-europiane, Maia Sandu, fitoi mandatin e dytë në zgjedhjet e vjetme dhe është zotuar se do ta zgjerojë reformën dhe se do ta konsolidojë demokratizimin. Moldavia planifikon të mbajë zgjedhje parlamentare në verë.

    Rajoni kryesisht rusishtfolës i Transnistrisë, i cili është ndarë nga Moldavia në vitet e nëntëdhjeta, merrte gazin rus nëpërmjet Ukrainës.

    Në këmbim, Moldavia përdori një hise të energjisë së saj elektrike nga Transnistria, por me Kievin që e bëri të qartë se do të hiqte dorë prej lejimit të territorit të tij për gazin rus, Çisinau u përgatit për ujdi alternative, me përzierje të prodhimit të brendshëm dhe importeve elektrike nga Rumania, ka bërë të ditur Recean.

    Ai ka thënë se Qeveria rumune mbetet e përkushtuar për ta ndihmuar enklavën. “Zgjidhjet alternative të energjisë, si sistemet e biomasës, gjeneratorët, ndihma humanitare dhe furnizimet mjekësore kritike janë të gatshëm për të ofruar ndihmë që ta pranojë lidershipi separatist”- thuhet në deklaratën qeveritare.

    Lideri pro-rus i Transnistrisë, Vadim Krasnoselsky, ka thënë se rajoni ka rezerva gazi që mund të përfundojnë brenda dhjetë ditësh në pjesët veriore, dhe se sasia e rezervave është dyfish më e madhe se në jug.

     

    Përgatiti: Rexhep Maloku – Kallxo.com

  • Të paktën 30 të vrarë nga sulmet izraelite në Gazë

    Të paktën 30 persona, përfshirë fëmijë, janë vrarë në Gazë nga sulmet izraelite të kryera gjatë natës dhe mëngjesin e 03.01.2025 – thanë zyrtarët spitalorë.

    Stafi i spitalit “Martirët e Al-Aksës” tha se gra dhe fëmijë janë në mesin e të vrarëve në sulmet ajrore që goditën disa vende në Gazën qendrore, përfshirë në Nuseirat, Zavaida, Magazi dhe Deir al Bala. Edhe një ditë më parë kishte pasur viktima nga sulmet, duke bërë që numri i të vrarëve në 24 orë të arrijë në 56.

    Ushtria izraelite nuk ka komentuar sulmet e fundit ajrore. Megjithatë, në një deklaratë të premten tha se gjatë ditës paraprake kishte sulmuar dhjetëra pika kontrolli dhe qendra të komandës të Hamasit – grupit palestinez të shpallur organizatë terroriste nga Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian – në mbarë Gazën, nga ku tha se Hamasi po planifikonte të kryente sulme. Ushtria izraelite tha se ka ndërmarrë masa për të minimizuar dëmet ndaj civilëve – duke përdorur municione precize dhe teknologji të vëzhgimit nga ajri.

    Teksa lufta në Gazë po vazhdon, bisedimet për arritjen e një armëpushimi pritet të rinisin të premten.

    Zyra e kryeministrit izraelit, Benjamin Netanyahu tha se ka autorizuar një delegacion nga Agjencia e inteligjencës, “Mossad”, nga agjencia për siguri të brendshme “Shin Bet”dhe ushtria për të vazhduar negociatat në Katar.

    Bisedimet, që udhëhiqen nga SHBA-ja, vazhdimisht kanë ngecur gjatë 15 muajve luftë, që u nxit pasi Hamasi sulmoi Izraelin më 7 tetor 2023. Hamasi vrau afër 1.200 persona, shumica civilë dhe rrëmbeu afër 250 të tjerë. Afër 100 pengje ende janë brenda Gazës dhe të paktën një e treta e tyre besohet se kanë vdekur.

    Ofensiva hakmarrëse e Izraelit ka lënë të vrarë më shumë se 45.500 palestinezë në Gazë – sipas Ministrisë së Shëndetësisë në këtë territor. Kjo Ministri thotë se mbi gjysma e viktimave janë gra dhe fëmijë./REL

  • Bideni bllokon shitjen e ‘US Steelit’ për rivalin japonez të çelikut

    Presidenti amerikan, Joe Biden ka bllokuar blerjen e ofertuar të prodhuesit të çelikut “US Steel” nga kompania rivale japoneze “Nippon Steel” në vlerë prej 14.9 miliardë dollarësh amerikanë – ka raportuar, më 03.01.2025, transmetuesi britanik BBC.

    Në një komunikatë të Shtëpisë së Bardhë është bërë e ditur se urdhri ekzekutiv ka cituar “dëshmi të besueshme” se firma “mund të ndërmarrë veprime që kërcënojnë të dëmtojnë sigurinë kombëtare të Shteteve të Bashkuara të Amerikës”.

    Bideni ka vendosur të bllokojë ujdinë pavarësisht prej përpjekjeve për ta ndikuar ditëve të fundit prej disa këshilltarëve të tij kryesorë, të cilët raportohet se kishin paralajmëruar se refuzimi i një investimit të tillë nga një korporatë e fuqishme japoneze, si “Nippon Steel” do të mund të dëmtonte marrëdhëniet e Uashingtonit me Tokion.

    BBC-ja ka kontaktuar “Nippon Steelin” dhe “US Steelin” për komentim të këtij lajmi.

    Vendimi i ishte lënë Presidentit amerikan në largim, pasi një panel qeveritar amerikan dështoi të arrinte konsensus në fund të dhjetorit nëse pranimi i ofertës së “Nippon Steelit” mund të kërcënojë sigurinë kombëtare të Uashingtonit.

    Bidenit i ishte kërkuar që të vepronte brenda pesëmbëdhjetë ditësh pas një ngërçi në Komitetin për Investime të Huaja në Shtetet e Bashkuara (CFIUS).

    Ai vazhdimisht e kishte kritikuar ujdinë, duke anuar në krahun e një morie politikanësh amerikanë të cilët e kishin vënë në dyshim këtë tranzicion.

    Ata përfshinin presidentin e zgjedhur amerikan, Donald Trump dhe zëvendëspresidentin e ri, JD Vance.

    Marrëveshja u bë pjesë e debatit të Zgjedhjeve presidenciale amerikane të vitit 2024, kur Pensilvania u kthye në njërin prej shteteve kritike të lëkundura dhe sindikalistët e “United Steelworkers” e kundërshtuan zëshëm Marrëveshjen.

    “Nippon Steel” e kishte përshkruar më parë transaksionin si vendimtar për industrinë goxha të dëmtuar të çelikut në të kaluarën në Pensilvani.

    Kompania japoneze dhe “US Steel” më parë kishin sugjeruar se mund të ndjekin rrugën ligjore kundër Qeverisë, nëse Marrëveshja nuk realizohet.

    Përgatiti: Rexhep Maloku – Kallxo.com