Kategori: Botë

  • SHBA, sanksione entiteteve ruse dhe iraniane të përfshira në fushata dezinformimi

    Shtetet e Bashkuara vendosën sanksione ndaj dy entiteteve të lidhura me përpjekjet e Iranit dhe Rusisë për të përhapur dezinformim tek votuesit amerikanë përpara zgjedhjeve presidenciale që u mbajtën nëntorin e vitit që lamë pas.

    Zyrtarët e Departamentit të Thesarit njoftuan vendimin të martën ndërsa thanë se dy entitetet përhapën informacione të rreme që synonin të nxisnin tensione politike dhe të godisnin kandidatët për president, përpara procesit zgjedhor të 5 nëntorit.

    Departamenti amerikan i Thesarit njoftoi nëpërmjet një deklarate se një organizatë e lidhur me Gardën Revolucionare të Iranit dhe një organizatë e lidhur me agjencinë ushtarake ruse të zbulimit synuan të “nxisin tensione shoqëroro-politike dhe të ndikojnë në elektoratin amerikan gjatë zgjedhjeve amerikane të vitit 2024”.

    “Qeveria e Iranit dhe ajo e Rusisë vendosën në shënjestër proceset tona zgjedhore dhe institucionet, si dhe synuan të përçajnë popullin amerikan përmes fushatave të qëllimta të dezinformimit”, tha Zëvendës-sekretari në detyrë i Thesarit për Terrorizëm dhe Zbulim Financiar, Bradley Smith.

    Sipas autoriteteve, Qendra për Ekspertizë Gjeopolitike (CGE), me seli në Moskë, përhapi dezinformata për kandidatët presidencialë dhe financoi e orkestroi krijimin e fotografive dhe videove të manipuluara përmes inteligjencës artificiale ‘deepfakes’.

    Veçse ndaj grupit, sanksione u vunë edhe ndaj drejtorit të saj, që sipas autoriteteve kishte bashkëpunuar ngushtë me agjencinë ushtarake ruse të zbulimit dhe kishte mbikqyrur sulmet kibernetike dhe aktet e sabotimit kundër Perëndimit.

    Sipas zyrtarëve amerikanë, grupi Iranian, ‘Cognitive Design Production Center” është një degë e Gardës Revolucionare Paraushtarake të Iranit, e cila është përcaktuar nga Shtetet e Bashkuara si organizatë terroriste.

    Sipas Departamentit të Thesarit ky grup planifikoi operacione për të ushtruar ndikim të paktën që nga viti 2023.

    Agjencitë amerikane të zbulimit kanë fajësuar qeverinë e Iranit se është përpjekur të nxisë protesta në Shtetet e Bashkuara lidhur me luftën e Izraelit kundër Hamasit në Gazë.

    Irani po ashtu është akuzuar se ka kryer sulme kibernetike ndaj adresave elektronike të disa prej zyrtarët më të lartë aktualë dhe të mëparshëm të Shteteve të Bashkuara, përfshirë zyrtarë të lartë të ekipit të fushatës zgjedhore të zotit Donald Trump.

    Në muajt para zgjedhjeve të nëntorit, zyrtarët amerikanë të zbulimit thanë se Rusia, Irani dhe Kina kishte synuar të godisnin besimin në demokracinë amerikane.

    Ata arritën në përfundimin se Rusia dukej se synonte të përkrahte fitoren e zotit Trump. Nga ana tjetër, sipas zyrtarëve, Irani dukej se kundërshtonte kandidaturën e zotit Trump.

    Gjatë mandatit të parë presidencial, zoti Trump i dha fund marrëveshjes bërthamore me Iranin, vendosi sërish sanksione ndaj Teheranit dhe urdhëroi vrasjen e gjeneralit iranian Qassem Soleimani, një akt që nxiti zotimin e udhëheqësve iranianë për hakmarrje.

    Zyrtarët rusë dhe iranianë kanë hedhur poshtë akuzat se janë përpjekur të ndikojnë rezultatin e zgjedhjeve të vitit 2024.

    “Rusia nuk ka ndërhyrë dhe nuk do të ndërhyjë në çështjet e brendshme të vendeve të tjera”, tha në një përgjigje për agjencinë e lajmeve Associated Press një zëdhënës i ambasadës ruse në Uashington. VOA

  • Hungaria humb fonde të BE-së në vlerë të 1 miliard eurove

    Hungarisë i janë mohuar edhe zyrtarisht fondet e Bashkimit Evropian në vlerë të 1 miliard eurove për shkak të dyshimeve për korrupsion.

    Ky vendim, që është konfirmuar përmes një deklarate të BE-së, të lëshuar më 31 dhjetor, shënon herën e parë që blloku evropian ka vepruar kështu ndaj një vendi anëtar.

    Budapesti nuk e ka komentuar vendimin.

    Kjo shumë parash ka qenë pjesë e pakos së fondeve prej 19.7 miliardë eurove që janë ngrirë prej vitit 2022, kur Brukseli pati nisur procedura të “kushtëzimit” kundër Hungarisë.

    Këto procedura i kanë bllokuar fondet për shkak të dyshimeve se Qeveria hungareze i ka shkelur rregullat për prokurim publik, si dhe parimet për kontrollin dhe transparencën.

    Budapesti i ka bërë disa reforma në mënyrë që fondet t’i zhbllokoheshin, mirëpo afati i fundit për lëshimin e fondeve të reja ka skaduar më 31 dhjetor.

    Kjo nënkupton që Hungaria i ka humbur fondet në vlerë të 1.04 miliard eurove.

    Në një raport të publikuar në korrik, Komisioni Evropian pati thënë se Hungaria nuk i ka plotësuar standardet demokratike të BE-së, sidomos kur është fjala për financim politik, konflikt interesi dhe pavarësi të mediave.

    Kryeministri hungarez, Viktor Orban është zotuar në të kaluarën se do të luftojë për të mbrojtur “paranë që na përket neve”.

    “Ata përpiqen vazhdimisht t’i marrin paratë e hungarezëve përmes mënyrave të ndryshme”, ka thënë ai në dhjetor.

    Ekonomia e Hungarisë po përballet së fundmi me vështirësi, duke rritur presionin ndaj Orbanit para zgjedhjeve të ardhshme parlamentare të vitit 2026. REL

  • Rumania dhe Bullgaria bëhen anëtare të plota të Zonës Schengen

    Rumania dhe Bullgaria janë bërë edhe zyrtarisht anëtare të plota të Zonës për lëvizje të lirë Schengen, duke iu bashkuar vendeve të Bashkimit Evropian, plus disa shteteve tjera, banorët e të cilave mund të lëvizin lirshëm pa kryer kontrolle të pasaportës.

    Fishekzjarrët kanë shpërthyer në qiell në mesnatë në zonën kufitare bullgare, ruse teksa ministrat e Brendshëm të Bullgarisë dhe Rumanisë i kanë hequr simbolikisht barrierat në Urën e Miqësisë mbi lumin Danub.

    Kjo pikë kalimi është rrugë e madhe transiti për tregti ndërkombëtare.

    “Ky është moment historik”, ka thënë kryeministri bullgar, Dimitar Glavchev.

    “Nga Greqia në jug, deri në Finlandë në veri, dhe gjithë rrugën për në Portugali, do të mund të udhëtohet pa kufij”.

    Kontrollet në kufijtë detarë dhe ata ajrorë janë hequr qysh prej marsit të vitit 2024 për këto dy shtete, mirëpo kontrollet tokësore kanë vazhduar derisa Austria nuk ka hequr dorë nga një veto që e ka përdorur, meqë ka shprehur shqetësime për mundësinë e rritjes së migrimit të paligjshëm.

    Kufijtë në mes të Francës, Gjermanisë, Belgjikës, Holandës dhe Luksemburgut, janë hequr më 1985. Zona Schengen tani mbulon 25 prej 27 vendeve anëtare të BE-së, si dhe Islandën, Lihtenshtajnin, Norvegjinë dhe Zvicrën.

    Irlanda dhe Qiproja nuk janë anëtare të Zonës Schengen./ REL