Komuniteti nd\u00ebrkomb\u00ebtar ka b\u00ebr\u00eb thirrje p\u00ebr hetim t\u00eb \u00e7do shkeljeje t\u00eb ligjit, lidhur me sh\u00ebnimin e Dit\u00ebs Jokushtetuese t\u00eb Republik\u00ebs S\u00ebrpska m\u00eb 9 janar.<\/p>\n
Ceremonia p\u00ebr sh\u00ebnimin e k\u00ebsaj Dite Jokushtetuese nis n\u00eb or\u00ebn 17:00 n\u00eb Banjalluk\u00eb.<\/p>\n
Autoritetet e entitetit t\u00eb Republik\u00ebs S\u00ebrpska festojn\u00eb 9 janarin, dat\u00ebn kur n\u00eb vitin 1992 n\u00eb Sarajev\u00eb Kuvendi i at\u00ebhersh\u00ebm i popullit serb t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs miratoi Deklarat\u00ebn p\u00ebr shpalljen e Republik\u00ebs s\u00eb Popullit Serb t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs si nj\u00eb entitet i pavarur brenda Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs.<\/p>\n
Megjithat\u00eb, Gjykata Kushtetuese e Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs ka vendosur tri her\u00eb q\u00eb kremtimi i 9 janarit si Dita e Republik\u00ebs S\u00ebrpska \u00ebsht\u00eb antikushtetues.<\/p>\n
Q\u00ebllimi i asaj kohe ishte q\u00eb ky territor i Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs t\u00eb bashkohej me Jugosllavin\u00eb, e cila po shp\u00ebrb\u00ebhej. N\u00eb krye t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb vet\u00ebshpallur ishin Radovan Karaxhiq, Bilana Pllavshiq e Mom\u00e7ilo Krajishnik, t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb d\u00ebnuar p\u00ebr “krime lufte” nga Tribunali i Hag\u00ebs. N\u00eb miratimin e deklarat\u00ebs nuk kishin marr\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e boshnjak\u00ebve dhe kroat\u00ebve.<\/p>\n
K\u00ebta dy popuj e shohin 9 janarin si fillimin e luft\u00ebs n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb, si dhe si fillimin e pastrimit etnik, krimeve t\u00eb luft\u00ebs dhe gjenocidit ndaj popullsis\u00eb joserbe n\u00eb territorin e Republik\u00ebs S\u00ebrpska.<\/p>\n
Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs presin q\u00eb organet e zbatimit t\u00eb ligjit dhe ato gjyq\u00ebsore n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb t\u00eb nd\u00ebrmarrin hapa t\u00eb shpejt\u00eb dhe vendimtar\u00eb p\u00ebr t\u00eb hetuar \u00e7do shkelje ligjore, n\u00eb lidhje me kremtimin e Dit\u00ebs Antikushtetuese t\u00eb Republik\u00ebs S\u00ebrpska m\u00eb 9 janar – njoftoi Ambasada amerikane p\u00ebrmes nj\u00eb postimi n\u00eb X.<\/p>\n
Nga Ambasada amerikane kan\u00eb th\u00ebn\u00eb gjithashtu se Vendimet e Gjykat\u00ebs Kushtetuese bazohen n\u00eb ligj, jo n\u00eb opinion.<\/p>\n
\u201cT\u00eb gjitha entitetet jan\u00eb t\u00eb detyruara t’i p\u00ebrmbahen plot\u00ebsisht Vendimeve t\u00eb institucioneve t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs, p\u00ebrfshir\u00eb Vendimet P\u00ebrfundimtare dhe Detyruese t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese. Mosrespektimi i k\u00ebtyre Vendimeve p\u00ebrb\u00ebn vep\u00ebr penale sipas Kodit Penal t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs.\u201d – u tha n\u00eb reagim.<\/p>\n
Delegacioni i Bashkimit Evropian n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb, t\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn, me rastin e kremtimit t\u00eb Dit\u00ebs Antikushtetuese t\u00eb Republik\u00ebs S\u00ebrpska i b\u00ebri thirrje lider\u00ebve politik\u00eb t\u00eb k\u00ebtij entiteti t\u00eb refuzojn\u00eb retorik\u00ebn provokuese, p\u00ebrfshir\u00eb sfidimin e sovranitetit, integritetit territorial dhe t\u00ebr\u00ebsis\u00eb s\u00eb vendit.<\/p>\n
\u201cBE thekson detyrimin p\u00ebr t\u00eb respektuar sovranitetin, integritetin territorial, rendin kushtetues, p\u00ebrfshir\u00eb Vendimet e Gjykat\u00ebs Kushtetuese, si dhe subjektivitetin nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs.\u201d – u tha n\u00eb deklarat\u00ebn e delegacionit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00eb.<\/p>\n
P\u00ebrfaq\u00ebsuesi i Lart\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb, Christian Schmidt kujtoi se kremtimi i 9 janarit si Dita e Republik\u00ebs S\u00ebrpska \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shkelje e qart\u00eb dhe e drejtp\u00ebrdrejt\u00eb e zbatimit t\u00eb Vendimeve P\u00ebrfundimtare dhe Detyruese t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs, si dhe Vendimeve t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuesit t\u00eb lart\u00eb t\u00eb 1 korrikut t\u00eb vitit 2023. Ai paralajm\u00ebroi se mosrespektimi i Vendimeve t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese mund t\u00eb p\u00ebrb\u00ebj\u00eb vep\u00ebr penale – sipas Kodit Penal t\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs.<\/p>\n
Schmidt shtoi se \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi e organeve t\u00eb zbatimit t\u00eb ligjit, Prokuroris\u00eb s\u00eb Bosnj\u00ebs dhe Hercegovin\u00ebs dhe Policis\u00eb q\u00eb t\u00eb nd\u00ebrmarrin masat e p\u00ebrcaktuara me Ligj, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb rastet q\u00eb lidhen me zyrtar\u00ebt publik\u00eb dhe n\u00ebpun\u00ebsit civil\u00eb e pjes\u00ebmarrjen e tyre n\u00eb p\u00ebrgatitjen apo organizimin e kremtimit t\u00eb 9 janarit.<\/p>\n
Gjykata Kushtetuese e Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00ebs nuk ka kund\u00ebrshtuar t\u00eb drejt\u00ebn q\u00eb Republika S\u00ebrpska t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb dit\u00eb t\u00eb saj, por ka konstatuar se \u201cDita e Republik\u00ebs S\u00ebrpska\u201d nuk mund t\u00eb jet\u00eb 9 janari – dat\u00eb q\u00eb p\u00ebrkon me ngjarjet e ndodhura n\u00eb Sarajev\u00eb m\u00eb 1992.<\/p>\n
Nd\u00ebrkoh\u00eb, Bashkimi Evropian i ka b\u00ebr\u00eb thirrje Serbis\u00eb q\u00eb t\u00eb jet\u00eb nj\u00ebsoj e p\u00ebrkushtuar ndaj perspektiv\u00ebs evropiane t\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00ebs, si nj\u00eb vend i unifikuar, i bashkuar dhe sovran – ashtu si t\u00eb gjith\u00eb partner\u00ebt e tjer\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb.<\/p>\n
Me rastin e pjes\u00ebmarrjes s\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb institucioneve shtet\u00ebrore t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Serbis\u00eb n\u00eb kremtimin e Dit\u00ebs Antikushtetuese t\u00eb Republik\u00ebs S\u00ebrpska, nga Brukseli u tha se bashk\u00ebpunimi rajonal dhe marr\u00ebdh\u00ebniet e mira fqinj\u00ebsore jan\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb thelb\u00ebsore e p\u00ebrparimit drejt integrimeve evropiane.<\/p>\n
\u201cDuhet t\u00eb shmangen veprimet dhe deklaratat q\u00eb ndikojn\u00eb negativisht n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet e mira fqinj\u00ebsore dhe kontribuojn\u00eb n\u00eb ndarjet politike.\u201d – i tha n\u00eb p\u00ebrgjigjen me shkrim d\u00ebrguar Radios Evropa e Lir\u00eb nga Zyra p\u00ebr Media e BE-s\u00eb.<\/p>\n